Trên những cánh đồng Việt Nam, Rầy nâu & Rầy cánh trắng là hai đối tượng dịch hại hàng đầu gây thiệt hại nặng nề cho năng suất và chất lượng lúa. Không chỉ hút nhựa gây lùn lúa, chết khô từng mảng, mà chúng còn là tác nhân lây lan virus như lùn sọc đen, vàng lùn và lùn xoắn lá. Để diệt rầy tận gốc, người trồng lúa cần nắm rõ nguyên nhân khiến chúng bùng phát và đặc điểm sinh học của từng loại rầy.
Nguyên nhân gây bùng phát rầy trên ruộng lúa
Mật độ lúa gieo trồng quá dày
Nhiều bà con vì muốn tăng sản lượng nên gieo sạ quá dày, không tuân thủ khuyến cáo về mật độ. Điều này khiến ruộng lúa rậm rạp, ít ánh sáng, tạo điều kiện lý tưởng cho rầy ẩn nấp và sinh sản.
Bón thừa phân đạm
Bón nhiều phân đạm giúp cây lúa xanh tốt nhanh, nhưng cũng vô tình làm lá non mềm yếu và hấp dẫn rầy đến chích hút. Cây lúa thừa đạm thường có bộ lá rủ xuống, là môi trường lý tưởng để rầy phát triển mạnh.
Thời tiết nóng ẩm kéo dài
Các đợt mưa phùn, ẩm độ cao, nhiệt độ dao động từ 25 – 30°C trong mùa vụ là điều kiện thuận lợi cho rầy nở trứng nhanh, vòng đời ngắn lại và sinh sôi mạnh.
Không luân canh hoặc vệ sinh đồng ruộng kỹ
Sử dụng đất liên tục cho nhiều vụ lúa/năm mà không luân canh với cây khác dễ khiến trứng, nhộng hoặc rầy non tồn tại dai dẳng trên đồng. Nếu không cày ải, xử lý gốc rạ, rầy sẽ bùng phát nhanh đầu vụ sau.
Sử dụng thuốc không đúng cách, rầy kháng thuốc
Việc dùng thuốc hóa học liên tục, không luân chuyển hoạt chất hoặc sử dụng sai liều lượng dễ khiến rầy hình thành tính kháng, giảm hiệu quả phòng trừ trong vụ tiếp theo.
Đặc điểm nhận biết rầy nâu & rầy cánh trắng
Để phun thuốc đúng thời điểm và lựa chọn giải pháp phù hợp, bà con cần phân biệt rõ rầy nâu và rầy cánh trắng qua các dấu hiệu sau:
Rầy nâu – Kẻ phá hoại âm thầm, tác nhân gây lún xoắn lá
Tên khoa học: Nilaparvata lugens
Đặc điểm hình thái
- Thân nhỏ (~3–5 mm), màu nâu vàng.
- Có 2 dạng: cánh ngắn và cánh dài.
- Cánh dài giúp bay xa và phát tán nhanh.
Tập tính gây hại
- Rầy nâu chích hút nhựa lúa ở giai đoạn mạ đến trổ.
- Gây hiện tượng cháy rầy (vàng lá, khô cây hàng loạt) hoặc lùn xoắn lá do truyền virus.
- Chúng sống tập trung mặt dưới lá, phần thân gần gốc, rất khó quan sát bằng mắt thường nếu không kiểm tra kỹ.
Chu kỳ sinh sản
- Một vòng đời từ 15 – 20 ngày tùy điều kiện.
- Mỗi con cái có thể đẻ tới 200 – 300 trứng, mật độ có thể tăng đột biến nếu không phun trừ sớm.
Rầy cánh trắng – Tác nhân gây lép hạt và giảm năng suất cây trồng
Tên khoa học: Sogatella furcifera
Đặc điểm hình thái
- Thân dài hơn rầy nâu, màu trắng ngà.
- Cánh mỏng, xếp chéo về phía đuôi.
Tập tính gây hại
- Xuất hiện chủ yếu vào giai đoạn trổ – vào hạt
- Gây hiện tượng bông lép, lúa nhẹ hạt, đặc biệt nghiêm trọng nếu rầy phát sinh nhiều vào đầu giai đoạn trổ.
Thời điểm dễ phát hiện
- Rầy cánh trắng thường bay rộ vào sáng sớm, nấp dưới bẹ lá vào ban ngày.
- Dùng tay vạch bẹ lá sẽ thấy rầy tập trung theo ổ, chích hút mạnh.
Diệt rầy tận gốc bằng Chet 5 giây – Công nghệ diệt rầy tính bằng giây
Sau khi nhận biết đúng nguyên nhân và biểu hiện của từng loại rầy, việc chọn giải pháp xử lý hiệu quả, nhanh & an toàn là điều cần thiết. Trong đó, Chet 5 Giây từ Nam Phương (NAP) là giải pháp được hàng ngàn nông đân tin dùng bởi:
Ưu điểm nổi bật của Chet5s
- Thành phần chính từ Pymetrozine 500g/kg – Hoạt chất đặc trị rầy nâu, rầy cánh trắng.
- Cơ chế tác động nhanh khiến rầy ngừng chích hút tức thì, chết sau vài giây.
- Khả năng lưu dẫn mạnh, giúp bảo vệ cây lúa nhiều ngày sau phun, kể cả các vị trí khuất.
- Dạng cốm tan nhanh, dễ hòa tan, không gây nghẹt béc, phù hợp cả phun tay lẫn bay.
Hướng dẫn sử dụng Chet5giay
- Pha 1 gói (26g) cho 25 lít nước.
- Phun khi thấy rầy 1 – 2 ngày tuổi xuất hiện, lý tưởng là vào sáng sớm hoặc chiều mát.
- Với máy bay: pha 10 gói/máy bay cho ruộng rộng.
Rầy nâu và rầy cánh trắng không thể xem thường, bởi tốc độ sinh sản và mức độ tàn phá mạnh. Hiểu rõ nguyên nhân phát sinh và đặc điểm gây hại là chìa khóa giúp nông dân chủ động phòng trừ. Đừng để mất cả mùa vì rầy! Hãy diệt rầy ngay từ giây đầu tiên với Chet 5 Giây – Giải pháp đặc trị rầy từ Công ty Nam Phương
